Valt dus wel mee met die entertainment industrie balancerend op het randje van de afgrond.

Afsluitend een mooi citaat uit het rapport:

“Through a decade of economic and technological upheaval, the entertainment industry grew 50 percent while consumers increased spending on entertainment,”

Touché.

Nu stuurde ze me een mailtje met de volgende tekst:

“In de bijlage zit jouw examenopstel, gevolgd door dat van [...]. Zoals ik je al zei, ik gebruik beide betogen nog regelmatig als voorbeeld waar leerlingen dan net zo regelmatig van schrikken.

Ik heb het net zitten teruglezen. Het is tien jaar later en nog steeds een relevant onderwerp, maar vooral ook schattig tot en met. In het kader van de transparantie plaats ik hem hieronder, inclusief alle fouten en slordigheden.

Opdracht Privacy

In uitgaanscentra hangen videocamera’s, evenals in winkels en bij benzinestations. Kinderen van anonieme spermadonoren zullen er binnenkort recht op hebben om de naam van hun biologische vader te leren kennen. Er gaan steeds meer stemmen op om DNA-onderzoek te doen bij verdachten. Enige tijd geleden werden in zogenaamd ‘onveilige’ wijken in Rotterdam alle passanten door de politie op wapenbezit
gefouilleerd. Het recht op privacy dreigt keer op keer te worden geschonden. Schrijf een betoog over deze ontwikkeling.

Privacy

“Onlangs vermeldden de kranten dat van de gemiddelde Nederlander in ongeveer honderdduizend databanken gegevens zijn opgeslagen. Dan bedoelen ze niet alleen de naam, maar ook het bruto-inkomen, de boodschappen, de vakanties, de bezochte internet-sites. Alles wat we doen of laten is bekend bij de een of andere instelling of database. Ook dingen als beveiligingscamera’s of DNA-fingerprinting doen veelvuldig inbreuk op onze privacy. Deze ontwikkelingen moeten met de grootste reserves bekeken worden.

Hoewel ik nu niet echt een rooskleurig beeld van de situatie schets, zitten er ook enkele positieve kanten aan de registrering en openbaarheid van informatie, aan de dingen die een inbreuk doen op ons persoonlijk leven in het algemeen. De surveillance-camera’s hebben natuurlijk een algemeen aanvaardbare functie: de politie tijdig informeren over een “op handen zijnde” overtreding. Ook wanneer een verkrachting kan worden opgelost aan de hand van speeksel op een sigarettepeuk is dat prachtig. En wat te denken van al die kinderen die er nu eindelijk achter kunnen komen van wie mama ooit een bekertje zaad heeft gekocht: dat zijn toch nuttige ontwikkelingen?

De genoemde voorbeelden zijn inderdaad toepassingen waar wat voor te zeggen valt. Dit stuit me dan ook niet tegen de borst, het zijn de mogelijke gevaren die schuilen in dit soort maatschappelijke of wetenschappelijke omwentelingen. Die camera’s kunnen ook een man filmen die wel heel intiem is met de buurvrouw, en als DNA-onderzoek voortaan standaard wordt verricht op gearresteerden kan die informatie in de toekomst tot indirect bewijsmateriaal leiden (“Er lag daar een haar van je, moordenaar!!”) en zo de eerlijke rechtsgang belemmeren. En wat nou, weten wie papa is? Papa wou helemaal niet dat zijn naam bekend werd …

Het is misschien nuttig om dat 2e argument wat verder uit te diepen. Wanneer alle inwoners van een dorp waarin de verdachte woont worden uitgenodigd om wangslijm af te staan en zo de dader er uit te vissen, zitten er altijd weigeraars tussen. Eén daarvan heeft een moord op zijn geweten, maar de andere (onschuldige) weigeraars staan volkomen in hun recht en kunnen een heel sterk argument aanvoeren, namelijk: Hoe weet ik zeker dat er geen misbruik van mijn materiaal wordt gemaakt? Volkomen terecht, zoals ik al zei, niemand heeft iets te maken met hoe jouw DNA er uit ziet. Straks krijg je een dictator aan het bewind die dan van een hele hoop mensen (zo niet allen) het meest persoonlijke dat ze hebben bezit: hun erfelijk materiaal. Misschien ontwikkelt hij wel biowapens? Een wapen waarmee hij alle mensen met bruin haar en bruine ogen kan uitroeien?

Ik weet het niet. En daar zit het hem nou juist in: we weten het niet. Wat gebeurt er met die bandjes, dossiers, DNA-kaarten? We leggen een hoop macht bij de leider van een land als we toestaan dat ze ons op allerlei manieren bekijken en “catalogiseren”. Het hele wezen van persoonlijke vrijheid wordt teniet gedaan, onder het motto dat Nederland dan veiliger wordt, of omdat de kruidenier ons dan bonus-punten kan geven. Je gedraagt je anders als je weet dat er op je gelet wordt en zo wordt je dus belemmerd in je persoonlijke vrijheid. En dat was volgens mij hèt grondbeginsel van onze democratie.”

–

Zó schattig.

Hitchens schreef bijvoorbeeld een essay waarin uit de doeken werd gedaan dat Henry Kissinger een ordinaire oorlogsmisdadiger is. Hij schreef een boek getiteld God is NOT great waar de eerste onderstaande video misschien een leuk voorproefje van is en nog zoveel meer en zoveel goeds bovendien dat het intimiderend is.

Hitchens overleed 15 december aan de complicaties van slokdarm kanker. Salman Rusdie schreef deze mooie elegie en Stephen Fry presenteerde tijdens zijn leven deze avond om hem te danken, met onder anderen Richard Dawkins en Sean Penn als gasten.

De reden dat ik dit stukje schrijf is dat ik gebiologeerd ben geraakt door die man en uren aan teksten en video’s heb zitten bekijken. Ik heb bovendien zeer  genoten van een debat waarin hij inhoudelijk, scherpzinnig en met ongekende felheid reageerde op de stelling. Dat debat deel ik graag met jullie, hier op mijn digitale straathoek.

Eerst, om even op te warmen, “de tien geboden” fijntjes gefileerd door Hitchens– inclusief zijn tien nieuwe geboden voor vandaag de dag.

Goed. Weten we een beetje wat voor man dit is?

Stelling: ‘Catholicism is a force for good in the world.’

Zie hem dan in onderstaande vijf video’s samen met de onvergelijkbare, heerlijke Stephen Fry de vloer aanvegen met het katholieke geloof. Ze zijn buitengewoon scherp, welbespraakt, eerlijk en, zeker wanneer Hitchens over zijn homoseksuele vriend Stephen Fry begint, ontroerend.

Zowel zijn autobiografie Hitch-22 als “God is Not great” staan op mijn leeslijst. Ik hoop ook op die van jullie.

Voor mij werd het mooiste, meest treffende citaat over het ambigue karakter van de katholieke kerk trouwens gegeven door Stephen Fry:

It’s the strangest thing about this church, it is obsessed with sex, absolutely obsessed. Now they will say we “with our permissive society and rude jokes are obsessed.” No, we have a healthy attitude. We like it, it’s fun, it’s jolly, because it’s a primary impulse it can be dangerous and dark and difficult. It’s a bit like food in that respect only even more exciting. The only people who are obsessed with food are anorexics and the morbidly obese and that in erotic terms is the Catholic church in a nutshell.

Voila, het zijn onzekere, vreemde tijden. Gelukkig is daar ook dit jaar een flinke dosis vertier geproduceerd om de zinnen te verzetten en de in onze tumultueuze wereld kapotvallende dromen met enige regelmaat te vergeten.

TV series en Films

Bijzonder genoten heb ik van het Britse Luther, een misdaadserie die doet wat het moet doen: bloedstollend spannend zijn. Se7en meets The Killing.

Ook het Deense The Killing kreeg ik eindelijk te zien. Meerdere avonden zitten nagelbijten. Knap ook hoe ze seksualiteit bij de vrouwelijke hoofdpersoon Sarah Lund hebben uitgebeeld: non-existent. Bijzonder, voor een vrouwelijke hoofdpersoon.

Tina Fey’s 30 Rock: nog steeds leuk. Tina Fey is voor mij het definitieve bewijs dat vrouwen wel degelijk grappig kunnen zijn op t.v. (Hilarische dames: waar blijven jullie? Tina Fey, Sarah Silverman, enkele SNL’ers, enkele Nederlandse cabaretieres, tuurlijk. Maar vergeleken met de hoeveelheid grappende mannen is het niet veel.)

De meest recente seizoenen van Dexter en Breaking Bad vielen me wat tegen. Gelukkig was daar Homeland, een tv serie die bij mij vanaf nu op 1 staat. Waar Jack Bauer iemand waterboard-stroomstoot-in-elkaar-slaat om de 14 cijferige code te ontdekken van de kernbom die onder zijn auto is gemonteerd en binnen een minuut ontploft, gaat het in Homeland om psychologisch vernuft, twijfel en dubbele bodems.

Homeland: a thinking’s man “24″ met bovendien een ge-wel-di-ge season arc. Kijken!

Mijn vriendin deed ik er geen plezier mee, maar Game Of Thrones is meer dan zwaardvechten en prinsessen redden. The Sopranos in de Middeleeuwen. Met Carice van Houten vastgelegd tot 2015 (!) ben ik extra benieuwd.

Ook de eerste drie afleveringen van Boss vond ik gaaf. Een dramaserie rondom Kelsey Frasier Grammer als de bad-ass burgemeester van Chicago met een geheim. Diplomatiek gekonkel, machismo, intriges: geweldig.

Nostalgisch heb ik gezwierd met Woody Allens evenknie Clive Owen in Midnight in Paris. Een heerlijke traktatie, wellicht vergelijkbaar in toon en sfeer met Hugo– maar die moet ik nog gaan zien. Speciale vermelding voor Corey Stoll, de acteur die mijn held Hemingway vertolkte precies zoals ik vooraf hoopte. (Allen sprak overigens over die publieke verwachting van de representaties in dit mooie, uur lange audio interview over de film)

Rango: bekeken op een HD televisie ter grootte van een peuterbadje. Waanzinnige animaties en heerlijk frisse, foute karakters. Waar ik Pixar al een decennium Hollywoods beste filmstudio vind (geen enkele andere studio brengt zo consistent zulke goede films uit) zijn hun films af en toe een klein beetje zoet. Rango is vuiger, inclusief een konijn met maar één overgebleven oor.

Helderder dan Inside Job, spannender dan menig actiefilm en met geweldig acteerwerk: Margin Call. “Die film over de crisis met Kevin Spacey”, ja. Die moet je dus zien. Oscar galore, volgend jaar.

We need to talk about Kevin: waarom ze niet naar een therapeut gaan met Kevin is me een raadsel, maar op de keper beschouwd aangrijpend en erg goed gedaan.

De beste film die ik dit jaar zag – geen verrassing waarschijnlijk – was Drive. Alles klopte. Refn is de bastaardzoon van Brian dePalma en Michael Haneke. Dat onderkoelde spel, de subtiliteit, de achtervolgingen, de muziek. Post-post-modernistische jaren ’80 revival. Ik zou een essay kunnen schrijven over de relevantie van die film. Zou ik onder andere hieraan refereren.

Eén na beste: Rise of the Planet of the Apes. Ik stond na Tim Burtons misstap uit 2001 een beetje ambivalent tegenover een nieuwe apenfilm maar werd verrast door de emotie in de CGI en het zeer goed geconstrueerde verhaal. Een popcornmovie zoals het óók kan, Michael ‘Transformers’ Bay. Lees ook vooral deze recensie.

Tree of Life – Ik keek hem toen ik verkouden was. Aan te raden. Gewoon staren. Mijn interpretatie? ‘Het leven’ gaat om de schoonheid van het leven inzien, wat die ook moge zijn. Dat is de zingeving. Vandaar die ongelooflijk mooie beelden. Vandaar die ene handeling van de dinosaurus in de rivier. Denk ik.

2012: enkele willekeurige tips

Ik heb de volgende films nog niet gezien maar ben zeer benieuwd naar:

Tinker Tailor Soldier Spy: de onderkoelde spanning

The Muppets 2011: de lol

Blue Valentine: de melancholie

War Horse: De epiek van Spielberg: zal ‘t wat zijn?

Warrior: Snap niet dat ik die gemist heb. Erg benieuwd.

The Artist: The one everyone’s talking about.

The Record Breaker: trailer nog niet online, maar om deze man gaat het. Waanzinnig.

J. Edgar: Clint Eastwood (anagram voor ‘Old West Action’) can’t go wrong.

The Descendants: van de maker van Sideways.

Pixar/Disney komt volgend jaar met Brave.

Batman: the dark knight rises. Een geweldige trailer. Hopelijk maakt Nolan de hype waar.

Ook zal Pixars head honcho Andrew Stanton zijn eerste live action film als scenarist in premiere zien gaan: John Carter. Kan heel leuk zijn, kan vreselijk zijn.

The Hobbit: ik vermoed – helaas – dat die ontzettend gaat tegenvallen. Guillermo Del Toro had ‘m moeten regisseren. Dat was stukken spannender geworden. Als ik de trailer zie denk ik: It’s a has-been. Regurgitated.

Als laatste dit verstilde, subtiele kleinood van Ridley Scott. Prometheus:

 In je moerstaal, jonguh.

Ein-de-lijk! Ook weer een paar goeie Nederlandse films op stapel. Als ik de trailers mag geloven – èn de mensen die ze maken een béétje goed heb ingeschat – moet je in 212 naar Blackout! en naar Plan C. Ga je in 2012 maar één keer naar een Nederlandse film, ga dan in ieder geval naar Blackout!

Maar weet je wat… Doe eens gek. Ga in 2012 naar TWEE Nederlandse films. Ga ook naar Plan C:

Ik pakte net Lock, Stock uit de kast en zag dat die alweer uit 1998 stamt. Als deze Nederlandse films net zo leuk zijn – en die schijn heeft het – heeft het toch nog veertien jaar geduurd voordat soortgelijke speelfilms, speelfilms van een nieuwe generatie, het Nederlandse daglicht zagen. Een tragische constatering. Maar de blijdschap overheerst hoor. Go Arne! Go Max!

Wat. Een. Held.

Speciale vermelding voor Louis CK die me een waardevol alternatief bood voor alle content die ik download zonder ervoor te betalen. Dat doe ik doorgaans niet uit onwil of hufterigheid, maar er is nog steeds geen  audiovisuele evenknie van Spotify waar ik gemakkelijk gebruik van kan maken.

Film1 is te beperkt, net als de Nederlandse digitale zenders (geen Wintergasten kunnen terugkijken bijvoorbeeld. WTF?) waarbij die zenders vaak ook niet goed door te lussen zijn naar een analoge tv.

Brand based channels werken niet samen en daardoor eigenlijk überhaupt niet (MUBI, Viera, Google tv, Apple TV, Smart TV enz.) en aangezien Netflix in de VS een flinke knauw heeft opgelopen zijn we een paar jaar verder voordat zij de oversteek naar Nederland zullen maken– áls ze dat al ooit gaan doen.

Louis CK gaf zijn laatste show voor $5 weg, DRM vrij, zelf geproduceerd. Ik wist niet hoe snel ik mijn creditcard moest trekken. En ik kénde die gast niet eens.

Dat was hem. De dingen die ik zag en graag aanraad.

ps. Bonus vermelding: nog in de testfase, maar wél heel erg gaaf: EU1. Digitaal, crowdsourced, leuke mensen. Hou ze in de gaten.

 Volgende week: een update over mijn boek en een leestip of drie. Vier.

Quake shifted the entire coast of Japan 8 feet eastward.

Terugkijkend op 2011 valt me op hoe vol het was. Het leek me leuk om een aantal gebeurtenissen eruit te lichten.

In willekeurige volgorde – aftellen gebeurt al genoeg deze dagen – enkele gedachten over het bizarre jaar dat bijna achter ons ligt.

Vandaag deel 1: de actualiteit. Morgen deel 2: kijktips voor 2012.

De Dictators, Palestina, Steve Jobs, Japan.

In een jaar waarin zowel Osama Bin Laden, Kim Jong-Il als Muammar Khadaffi sterven zul je, wanneer je Mahmoud Ahmadinejad, Charles Taylor, Omar Al-Bashir of Robert Mugabe heet, nèt een keer vaker vertwijfeld over je schouder hebben gekeken. En wat te denken van Bashar al-Assad?

Misschien maken Radovan Karadzic en Ratko Mladic zich in Scheveningen wel op voor een potje dictatoriaal beachvolleybal. Zoiets, maar dan anders.

De Palestijnen haalden niet één, maar twéé gevoelige stunts uit in het slepende conflict in ‘s werelds navel. We blijven hopen dat er iets verandert in Security State Israel. Ooit.

Pikante ontwikkeling na de nog pikantere Wikileaks onthullingen van 2010. Vorige week bleek dat soldaat Bradley Manning – de stoute boef die de extra geheime Bonus CD van het internationale diplomatencorps meenam – als deel van de verdediging voor zijn misdaad zijn homoseksualiteit zal aanvoeren. Een briljante zet? Of zal het vooral koren op de  Amerikaanse moraalmolen zijn?

Eens kijken of we het aureool boven het hoofd van Steve Jobs iets-jes kunnen wegpoetsen door te verwijzen naar één artikel dat zijn innovatie, hoe geweldig ook, in een ontnuchterend historisch perspectief plaatst.

Japan kreeg niet één, niet twee, maar drie klappen van Bijbelse proporties te verwerken. Ergens halverwege zo’n tsunami video dacht ik: waarom hebben de briljante techneuten die Japan rijk is, dezelfde die ervoor zorgden dat zoveel van de flats in Tokyo overeind bleven staan, geen hogere dijken gebouwd? Dertig seconden later besefte ik me dat je je niet kunt wapenen tegen rampen op die schaal.

(Na het kijken van dit soort video’s voelt het overigens decadent om me zorgen te maken om, nou ja, om alles eigenlijk.)

Dingen gaan – helaas – nu eenmaal af en toe gigantisch fout.

Dingen die fout gaan.

Dingen die fout gaan. Mag je waanzinnigen die in het wild gaan schieten daaronder scharen?

Even een paar willekeurige individuele gestoorden. Zes jaar geleden was er de man die zijn moeder vilde. Twee jaar geleden de Vlaamse Kim die baby’s doodstak. Dit jaar kwamen daar de Noor op Utøya en de jongen uit Alphen aan den Rijn bij, waarbij de laatste mij (als streekgenoot) direct deed informeren naar mijn eigen familie: waren ze wel veilig? Het zou toch niet dat mijn broertje of zusje daar toevallig rondliepen?

Zijn dat ook ‘dingen die fout gaan?’  Zijn zij ’dingen die fout gaan’? Bij dat soort rampen, door een lone wolf geinitïeerd, is er vooral voorafgaand aan de tragiek van alles fout gegaan. Ik moet denken aan Malcolm Gladwells boek ‘Outliers‘ waarin hij demonstreert hoeveel er fout moet gaan in een cockpit voordat een vliegtuig neerstort. Gemiddeld zijn dat zeven (!) opeenvolgende fouten.

Het enige dat mijn verdriet en frustratie op dat soort momenten vermindert is een andere statistiek.

Misschien, heel misschien, is het verrassende niet dat er dat soort waanzinnigen rondlopen, maar, gekeken naar onze aantallen – 6 miljard, een onvoorstelbaar aantal – hoe weinig het er juist zijn. Hoe vaak het eigenlijk goed gaat.

Je zou kunnen beargumenteren dat ideeën over wat wel en niet kan, ideeën over opvoeding, over de samenleving, impliciet over landsgrenzen en door culturen heen een gemeenschappelijke grond hebben die sociale cohesie bevordert, waarschijnlijk al vanaf de agrarische revolutie. Er zijn Menszijdank heel veel gezinnen waar het geruisloos niet fout mee gaat, mensen die ‘gewoon’ blijven liefhebben, voor elkaar zorgen en een beetje blijven nadenken.

We hebben zoveel behoefte aan nieuws, aan drama dat de 0,000000002%,  ’de gekken’ – hoe waanzinnig, walgelijk, calculerend of zielig ook – een onevenredig deel van onze aandacht opeisen.

Indachtig de onmiddellijkheid van social media ben ik ontzettend benieuwd waar vraag & aanbod zich op het gebied van de actualiteit naartoe zal ontwikkelen.

Schadenfreude Spam

Ik zag zijn Warum? borden zowel in Alphen als in Noorwegen en ik walg van hem. Timo Tasche. Als een parasiet nestelt hij zich met zijn borden waar mensen maar ongelooflijk veel geleden hebben om zijn ‘kunst’ te tonen. Schandelijke schadenfreude verpakt als maatschappelijk relevante kunst. Zijn spam vind ik zum kotsen.

You Gotta Fight! For Your Right!

Mensen gingen de straat op dit jaar. Ik niet. Ik ben te nuchter. Te cynisch misschien. De Britse rellen waren volgens Dalrymple hypocriet opportunisme. Ik kan me daarin vinden.

De 99% op Wall street vind ik dat niet: in Amerika is de inkomensverdeling blijkens deze statistieken ontzettend scheef. Stukken schever dan in Nederland, bovendien.

De 99% beweging in Nederland (de zeven muf ruikende tenten op de Utrechtse Ganzenmarkt, het handjevol deerniswekkende betogers in andere gemeenten) zou zich moeten schamen. In een land waar zoveel voor de burgers is geregeld, waar je niet hoeft te verhongeren, waar onderwijs, gezondheidszorg en huisvesting in vergelijking tot zo ongeveer ieder ander land op de wereld goed is geregeld vind ik het een gotspe om te gaan demonstreren tegen de ongelijke inkomensverdeling. (De vergelijking met Zwarte Pieten pesten dringt zich op: opportunistische symboolpolitiek).

Overigens komt het “demonstreren” van de 99% (in ieder geval in Utrecht) voornamelijk neer op bankhangen. Er is een oudere man die een beviltstift kraampje beheert. Een andere speelt met een boxer terriër. Dat is het zo’n beetje.

Mohammad Bouazizi & de man op de Dam.

Nee, dan Mohammad Bouazizi. Een Tunesische fruitverkoper die zichzelf in brand stak. (Hoe je zo tot wanhoop gedreven kunt worden hoop ik nooit, nooit, nooit te hoeven meemaken.) De Arabische dictators hadden niet door hoe diepgeworteld de onvrede was en hoe fundamenteel social media de wereld aan het veranderen zijn et voilá: één voor één vielen ze van hun met bladgoud beklede sokkels.

Hoewel de “overgangsperiodes” in Libië, Tunesië en Egypte vooralsnog geen groen heuvellandschap met lachende eenhoorns en aaibare leeuwen hebben opgeleverd en de toekomst van de opstanden in Syrië, Bahrein en Jemen al helemaal ongewis zijn vind ik het een hoopgevende gedachte dat fundamentele maatschappelijke veranderingen zelfs in één van de minst sociaal mobiele regionen in de wereld mogelijk zijn.

(Vraagje: waarom lijkt het alsof de regionale onvrede en maatschappelijke onrust Algerije heeft overgeslagen?)

Dan deze arme, arme man. Lekker snel en veilig weggezet als een waanzinnige, ook al was hij een dapper journalist in Iran. Lees hier een goed stuk over hem en de beschamende reactie van de Nederlandse politiek én van het Nederlandse volk op zijn dood. Het was alsof we drie dagen later al vergeten waren wat er gebeurde: EEN INTELLIGENTE MAN STAK ZICHZELF IN BRAND. OP DE DAM.

Twee mannen plegen uit wanhoop dezelfde vreselijk pijnlijke moord op zichzelf. De gevolgen van beide acties zouden bijna niet groter kunnen zijn.

.

Politieke vernieuwing?

Een half jaar nadat de Iraanse man zich op de Dam in brand stak stond Mauro op het Malieveld in het middelpunt van de belangstelling vanwege zijn worstelingen met het asielbeleid zoals dat wordt beheerd door - lest we forget - een Gristen Democraat.

Het is op dat soort momenten – momenten waarop de regering blijk geeft van een flinke dosis rigiditeit en marginaal maatschappelijk inlevingsvermogen – dat ik die luiwammesen op de Ganzenmarkt begrijp. Alle verworvenheden die we door het principe ‘staat’ dichterbij hebben gebracht (openbare voorzieningen, maatschappelijk convergerende werking, het democratische principe) vallen dan ook bij mij even in het niet.

Het heeft waarschijnlijk te maken met mijn conditionering op datgene wat fout gaat.

Maar ik kan er gewoon niet bij, die rigiditeit in besluitvorming, die verkapte onmacht van de staat. Ik blijf geloven dat het beter wordt.

(Korte terzijde: mag ik tussendoor even een suggestie doen voor een vernieuwing van ons systeem van volksvertegenwoordiging?

Ik kan me iets voorstellen bij een pragmatischer, wendbaarder systeem dat meer ruimte laat om – voorbij aan de wars van de dag – alerter te zijn op signalen uit de maatschappij. Geen commissie die anderhalf jaar later een rapport uitbrengt.

Digitale techniek kan directere communicatie met de achterban van iedere politieke partij veel makkelijker maken. Kijk maar eens naar de politici die tienduizenden Twitter-volgers weten te verzamelen. Het kan. Mits ze het willen.

Misschien dat we onze stem vervolgens kunnen gaan uitdelen zoals er vroeger bij mij in het studentenhuis werd gehospiteerd en heden ten dage nog steeds wordt gestemd bij die ge-wel-dige Eurovisiesongfestivals: door punten toe te kennen. Drie punten voor je eerste keus, twee voor de tweede, één voor de derde.

Je krijgt dan een veel bredere verdeling van je stem en kunt zelfs coalitie-voorkeuren uitspreken. Ik kan me voorstellen dat de invloeden van emotioneel stemmen, strategisch stemmen en (indirect) demagogie daardoor zullen afnemen.

Waarom ik dit voorstel? Of het nu gaat om uitgeprocedeerde asielzoekers, weggepeste Marokkaanse of homoseksuele gezinnen, de hypotheekrenteaftrek, de euro of de bezuinigingen op de kunsten: overheden zullen eerder en vaker verantwoordelijkheid moeten gaan afleggen aan de bevolking om hun legitimiteit te bewaren. Als de rellen in Arabië iets laten zien, is het dát wel.)

.

Tiger blood.

Als laatste aandacht voor Charlie Sheen. Heerlijk om gelachen. Hij, het fenomeen, was winning. Niet vanwege de idiote hoeveelheid aandacht die zijn idiotie teweegbracht noem ik hem hier, maar vooral om hetgeen zijn schaamteloze zelf-exposé illustreerde over de ontwikkeling die onze maatschappij op het populair-culturele vlak door lijkt te gaan.

Lees dit artikel van Brett Easton Ellis en realiseer je wat de houding van Sheenster zegt over cultuur, over The Empire en onze samenleving.

Het zijn niet heel veel stappen van Charlie Sheen naar de rellen in Londen– noch naar de revolte in de Arabische landen.

Maar deze blogpost is nú al 1500 woorden.

Ik moet nog geld verdienen.

Morgen deel 2: mooie ervaringen uit 2011 en kijktips voor 2012.

Deze kerst wordt de eerste in drie jaar dat ik met een familie aan een kerstdis zit. In eerdere jaren peuzelde ik vergezeld door vrienden mijn kerst op. Op alle vier de kerstdagen vonden we elkaar: twintigers die dat gristelijke, gezellige familiefeest niet met hun eigen familie konden (of wilden) vieren. Het waren gezellige, goeie etentjes, wars van spanning of vals sentiment en verrassend drukbezocht bovendien.

Sinds mijn vader vijf jaar geleden overleed is kerst met mijn familie steeds minder een optie geworden. Als je mijn boek hebt gelezen kun je je een beetje een voorstelling maken: wanneer er iemand in een gezin sterft verandert alles– en kerst misschien nog wel het meest. Sindsdien staat voor mij de kerstboom jaarlijks een klein beetje scheef. Wij, de kinderen, worden iedere kerst een klein beetje volwassener. Maar die ene stoel blijft leeg. Die ene stoel vind ik nooit leger dan tijdens kerst.

Terwijl ik deze column schrijf, blader ik door de Volkskrant. Ik zie een foto van ‘eenzame ouderen’ die in De Bilt gezamenlijk aan een kerstdis zitten, georganiseerd door hetNationaal Ouderenfonds. Ik lees dat het fonds ‘ (…) dit jaar een recordaantal kerstdiners organiseert op veertig locaties, allemaal bij Van der Valkrestaurants’. (Wat geweldig dat die avonden worden georganiseerd!) Op de foto zie ik dames met wit haar en broches en levervlekken in het gezicht. Die vrouwen kennen elkaar niet en eten straks met elkaar. Praten ze over hun kinderen en kleinkinderen? Hebben ze die niet, misschien, en zijn ze daarom gezeteld tussen onbekenden?

Sinterklaas: een vilein gedicht, hooguit. Pasen: te goed verborgen eitjes die je niet zult vinden. Je verjaardag: rimpeltje erbij. Geen zin het te vieren? Sla je het een jaartje over. Oud en nieuw: tussen de kruitdampen en de beste wensen hoef je alleen maar op te passen met oliebollen en vuurpijlen. Allemaal prima te doen. Nee, dan het kerstfeest: voor iedereen met een gezin dat enigszins afwijkt van ‘de norm’ een confronterend feest vol verwachtingen van jezelf en verwachtingen van je familie. Je moet zoveel. Het stemde me dus somber, de afgelopen jaren.

Als zo’n tenger bladgouden engeltje van een mobile vliegend boven een kaarsvlam, kwam daar dit jaar ineens mijn verkering. We kijken samen Homeland en Luther. We tongen ook. Deze week liet ik zelfs – mijlpaaltje­ – een scheet waar ze bij was.  Ik kook voor haar en complimenteer haar als ze weer een dag heeft gebuffeld aan één van haar twee (!) scripties. En wanneer een pretentieuze recensent lelijke woorden over mijn boek heen kotst wappert ze mijn frustratie weg alsof het eerdergenoemd scheetje betrof.

Eerste kerstdag mag ik dit jaar aanschuiven bij haar familie. Ontzettend lieve mensen. Er is ook een opa bij. En een iets jonger zusje. Ik kijk er naar uit, ga zo wat kadootjes voor ze kopen. En tweede Kerstdag? Chillend. Met een vriend. Zo’n vriend van toen wij ieder nog drie turven hoog waren, een Playboy steelden en een boomhut maakten achter “de riolering” van het dorp waar niemand ons kon zien want we waren gecamoufleerd en we hadden échte katapulten hoog in de bomen vastgespijkerd, katapulten gemaakt van binnenbanden en we schoten op Duitse soldaten totdat iemand ons binnenriep en we stamppot aten en ergens in huis stond een kerstboom en onder die kerstboom lagen kadootjes klaar, zorgvuldig ingepakt in glimmend papier– hoewel kerst nog ein-de-loos ver weg was – en dat het dan druk was aan tafel. Panta Rhei. Generatie na generatie.

Ik wens jullie een ontspannen kerst toe. Laat je niet gek maken, hé?

Deze column verscheen eerder bij LINDA magazine

Behoorlijk spannend, zo’n debuut lanceren. Mijn verkering en ik gingen afgelopen weekend dus even ontspannen.

Naar de sauna gaan is iets dat ik pas een paar jaar geleden heb ontdekt. Ik vind het geweldig: die hitte, ik ga kapot. Dan die kou, ik ga kapotter. Alles zodat ik er na afloop weer even tegenaan kan.

Nu zijn er mensen die in een gezin opgroeien waar paps & mams tijdens het camperen bij voorkeur in hun blote toges sauzijzen draaien. Ik niet. En niet dat vroeger de badkamer op slot was gedraaid, maar naakte-oudere-mensen-kwabben zag ik nauwelijks.

Ik vind het dus heerlijk, die naakte lichamen in de sauna. Ik bespied, bewonder en beoordeel de (over het algemeen) wat oudere mannen en vrouwen terwijl ze hijgen, puffen, fluisteren. Ik zie kleine bosjes haar tevoorschijn piepen. Ik zie keurig geschoren heuvels en kuilen. Kwabben en ribbels en plooien en tuutjes. Lichamen die misschien niet zo één twee drie met het schoonheidsideaal overeenkomen, maar echt menselijk zijn, eerlijk. Niet erotisch mooi, Rubens mooi.

Uiteraard ben ik een uitzondering. Nietwaar? Niemand in saunas die naar naakte lijven kijkt. Iedereen vindt het de gewoonste zaak van de wereld om samen bloot te zijn, zwetend, lellend en steunend. En dat is het natuurlijk ook. Uiteindelijk.

Toch kan het fout gaan.

Nu wil ik niemand van het saunaën (sauna-en? sauneren?) afbrengen– doe het, laat je niet afschrikken door onderstaande anecdote– maar er gebeurde iets vreemds.

Mijn verkering heeft een prachtig lichaam. De Venus van Milo maar dan met armen. En zonder die platgekamde jewfro. Prima, niks mis mee. Maar geen reden om haar lastig te vallen.

Dit gebeurde er:

Ik verliet de Finse sauna een minuut na mijn verkering. Terwijl ze haar badjas van een haakje haalde, haar arm uitstrekkend, lichtjes balancerend op haar voorste voet, zag ik hoe een dertiger (blonde scheiding, best een knappe vent) zijn slappe slurfje tegen haar billen duwde.

Slurfjeslingeren doe je niet per ongeluk. Echt niet. Zeker niet als je alle twee naakt bent.

Mensen die mijn columns vaker lezen weten dat ik best zachtmoedig ben. Als zijn vriendin ongewild andermans frankfurtertje tegen haar billen krijgt geswaffeld zegt een zachtmoedig mens:

‘Wat is dat voor smerig gedoe?? Wil jij godgloeiende godverdomme je vieze piemel ‘s even bij je houden!?’

Hij hapte lucht.

‘Jij ziet een meisje alleen en jij denkt: “ik ga even lekker schuren”? Hoe háál je het in je hoofd, smeerlap?’

Naakt wachtten we op een respons van die flapdrol. Het bleef stil. Ik riep nog iets. Zijn lip trilde.

Daar stonden we dan, drie naakte mensen: één woest, één opgelaten en één betrapt.

Ik trok mijn vriendin weg. ‘Kom. Wij gaan even douchen.’

‘Maar ik heb al gedouched,’ zei ze bedremmeld.

‘Zal best,’ zei ik, en draaide me terug, ‘maar we gaan even die SMERIGHEID van je afspoelen.’

Enkele minuten later vertelde ze dat hij tot drie keer toe iedere keer naast haar kwam staan in de douches, maar dat ze er verder niet bijstil stond. We hebben hem er niet uit laten zetten, voornamelijk omdat zij zich niet kon voorstellen dat hij het expres deed. De schat.

We hebben nog een klein uurtje van sauna naar bubbelbad gehopt en hem prima kunnen vermijden.

Toen we vertrokken heb ik het toch even bij de receptie gemeld. Ze maakten hun excuses. Meer konden ze nu ook niet voor ons betekenen.

Is ook niet erg. De viezerik denkt in het vervolg twee keer na, Mijn verkering heeft er een leuke anecdote bij, en ik een column.

(deze column verscheen eerder bij LINDA magazine)

Ik werd uitgenodigd om te participeren in ‘de strijd tegen Zwarte Piet’ – of woorden van die strekking, een dik half jaar terug (!). De uitnodiging kwam van een Antilliaanse jongen die ik vaag kende van mijn studie en vroeger actief was in het bestuur van onze studievereniging. Een vriendelijke jongen. In het mailtje vroeg hij of ik een petitie wilde ondertekenen en riep hij me op in december te komen protesteren tegen Zwarte Piet. Want Zwarte Piet, dat was dus racisme.

Ik vind het te prijzen als iemand ergens voor opstaat. Voor een medepassagier met krukken: chique. Tegen kanker: broodnodig.

Sterker nog: wanneer mijn verkering even van de bank opstaat om de afstandsbediening te pakken terwijl ik ingepakt in een slaapzak, omringd door liters neusspray en balen tissues, ziek lig te wezen, zelfs dán juich ik al. Dus mij oproepen Zwarte Pieten de zwarte piet toe te spelen was in principe geen slecht idee.

Toch wrong mijn schoentje. Het protesteren tegen Zwarte Piet vind ik namelijk te vergelijken met een vrouw die slechter betaald krijgt dan haar mannelijke collega’s en vervolgens bij de directie gaat klagen dat de traptreden breder moeten worden vanwege haar hakken, of met een Groninger boer die in Den Haag gaat protesteren omdat Hagenezen te weinig Groninger mosterd eten. Een Occupy demonstrant die gaat roepen dat Plasma-tv’s maximaal 24 inch groot mogen meten.

Het is allemaal niet heel erg nuttig.

Dus ik schreef terug dat ik vond dat er belangrijker problemen met discriminatie zijn. Hoe driekwart van de uitzendbureaus discrimineert op afkomst, bijvoorbeeld. Of hoe het beleidsmakers is gelukt de Utrechtse wijk Leidsche Rijn in vijf jaar te laten verrotten tot een homo-onvriendelijk ghetto.

Dat antwoord van mij is een beetje flauw: je kunt bij ieder protest wel met je vinger naar iets anders wijzen en zeggen dat ‘dat ene ding daar’ nog véél erger is. Maar toch zit er, vind ik, een kern van waarheid in. Demonstreren tegen Zwarte Piet is symboolpolitiek.

Bovendien speelt er nog iets anders mee. Racisme is een bewuste handeling.

Maar het gáát ons volwassenen er bij de Sinterklaasviering helemaal niet om de blackface-neger eens even lekker voor joker te laten rondspringen. Noch is dat relevant voor kinderen. Doordat hij nu gaat protesteren ‘tegen’ Zwarte Piet wordt een onschuldig kinderfeestje een politieke queeste. Dat vind ik zonde.

Ik herinner me hoe ik als dreumes Zwarte Pieten eng vond. Grappig, soms. Ergens hing er een zweem om hen heen dat het ‘geen echte mensen waren’.

Maar nooit dacht ik dat zo’n Zwarte Piet refereerde aan een neger. Dat denk ik ook als volwassene niet. Zwarte Pieten, dat is een tovervolk. Ze springen nacht na nacht over daken, dragen zakken vol kado’s bij zich, sluipen binnen en weer weg zonder ook maar één spoor achter te laten?

Je reinste superhelden.

Vorige week was de Utrechtse intocht. Op de Oude gracht zag ik ook een Antilliaanse jongen in de menigte. Zwarte Pieten trokken voor zijn neus voorbij. Ze strooiden snoep. Ze maakte mensen aan het lachen. Hij leek het geen probleem te vinden. Maar ik schaamde me: mocht dit niet? Was dit met die Zwarte Pieten daar op straat , was dat verkeerd?

Ik heb er over nagedacht enne… Nee. Ik vind van niet. Ik respecteer de durf van mijn oud-studiegenoot om de barricaden op te gaan. En het is belachelijk dat er demonstranten werden gearresteerd. Maar tot aan zijn actie waren Zwarte Pieten onschuldige, kolderieke, magische wezens. Zwartgekleurde smurfen, een hulpvaardig tovervolk voor die oude baardmans op zijn paard. Niet meer, niet minder. Sinterklaas had net zo goed geel kunnen zijn. De pieten blauw.

Paradoxaal genoeg maakte zijn actie Zwarte Piet tot iets racistisch. Dat vind ik jammer.

Dit is de eerste viral uit een serie die mensen moet wijzen op ‘iets’ bijzonders rond het concept ‘korting kijken’. Dit leek ons wel een mooie binnenkomer bij een Pearle, een Bijenkorf, een HEMA.

Kijken wat er gaat gebeuren.

Bij het concept “Korting Kijken”, krijgen consumenten een papieren kaart en worden zo uitgenodigd deel te nemen aan, in goed Nederlands, een webcam based reality game.
Productie: David de Graaf
Productieleiding: Daan Starrenburg & Faye Wilkie
Creatie, regie & scenario: Sidney Vollmer
Camera: Ezra Reverda
Geluid & audionabewerking: Michiel de Boer
Art direction: Eva Biermann
met dank aan Schram studio’s en Goldeneye

(De volledige credits zijn te zien bij BNNZ.NL)

Op 22 februari schreef ik een blogpost over Kadaffi’s ‘paraplu toespraak’ en hoe ik die, in navolging van Verhoeven in zijn boek Jezus van Nazaret, door een dramaturgische bril probeerde te zien. Al snel bleek dat ik het behoorlijk mis had: Kadaffi was met die toespraak geen briljant strateeg met sluwe spindoctors,  Kadaffi was gewoon knettergek. Wisten we eigenlijk al, natuurlijk.

Inmiddels is hij dood. Afgegaan. Verdwenen. Acht willekeurige gedachten over gisteren, kijkend naar het nieuws tot nu toe:

1. Saddam Hussein, Osama bin Laden en Arnon Grunberg

Vaak genoeg erger ik me aan Grunbergs voetnoten in de Volkskrant: ik vind ze cynisch, arrogant en/of elitair. Vaak ook missen er schakels in zijn mini-argumentaties. Als debutantje zoiets schrijven is levensgevaarlijk: Grunbergs ongewassen voetnoten dient men te kussen! Liever niet. I’ll take A. f.th. van der Heijden any day.

Maar zijn voetnoot van vandaag vond ik treffend. De laatste zinnen:

‘De Nazi’s werden in Neurenberg berecht. Zelfs Saddam viel een proces ten deel, al stond de uitkomst van tevoren vast. Inmiddels heeft het Westen de buitengerechtelijke executie van zijn vijandeen omarmd. Waarmee eens te meer is bewezen dat onze westerse waarden uit vier valuta bestaan: de Zwitserse frank, het Engelse pond, de Amerikaanse dollar en de euro.’

(Overigens, over Saddam Hoesseins executie: ik denk niet dat er per ongeluk is gefilmd hoe hij werd opgehangen; op die manier filmen en op die manier  naar buiten brengen vind ik de meest voor de hand liggende manier om iedereen in Irak de zekerheid te bieden dat ‘hun dictator’ ook écht verdwenen was. Vergelijk dat met de dood van Osama bin Laden (geen staatshoofd) waar  voor mij nog altijd een mist van twijfel boven zijn veronderstelde zeemansgraf hangt. Ook al hielp dit artikel over de inval in bin Ladens huis mij mezelf te overtuigen.)

Hoe dan ook, die voetnoot dus: zelf schreef ik op 22 februari:

‘Terug naar de dictator waar we ons in Nederland de afgelopen 41 jaar nauwelijks druk om hebben gemaakt en die we nu graag zien opstappen– vier decennia lang je volk onderdrukken is tot daar aan toe, maar je moet niet je straaljagers inzetten op je eigen volk.

Kom nou.’

Het aan de kaak stellen van de hypocrisie van Westerse politici gebeurt op meer plekken:

2. Prem.

In de tijd dat ik Prems opgefokte, aandachtssmekende gewauwel kon verdragen bij DWDD gisteren hoorde ik hem namelijk iets soortgelijks roepen, over samenzweringen en hoe de dood van Khadaffi Westerse leiders goed uitkwam. Sheila Sitalsing sprak hier vandaag in haar column ‘een rat in zijn hol’ ook over.

De hypocrisie van het Westen is inderdaad typisch. Tegelijkertijd heb ik geen flauw idee waar ABN AMRO mijn spaarcenten precies in belegt (wapens? raffinaderijen? paarse koeien?) terwijl ik de schamele 2% rente maar wat graag ontvang. Ook ben ik vast blij wanneer de benzine niet nog een dubbeltje duurder zal worden, zoals het geval zou zijn wanneer ‘we’ níét met zijn regime zouden blijven handelen. Alles is perceptie:

Meer foto’s hier.

3. Roel Geeraedts, correspondent van RTL nieuws.

Hij zag er sympathiek uit, en vertelde ons dezelfde feiten en gaf ons hetzelfde soort interpretatie als zijn collega’s bij Al-Jazeera, BBC, NOS ook deden. Ik vond het alleen vreemd dat ze iemand als correspondent laten reageren op gebeurtenissen die zich een slordige 2000 kilometer verder afspeelden. Jerusalem is ongeveer even ver verwijderd van Tripoli als Lyon. (ref. ‘het zijn net mensen’)

4. De oude man.

Een ongemakkelijk gevoel bekroop me toen ik de beelden zag van de vrijheidsstrijders die zich op gympen, met hun mobieltjes en wapens rond het lichaam van Kadhafi hadden verzameld. Ik heb natuurlijk héél gemakkelijk kijken en gemakkelijk praten, vanaf mijn bank voor mijn behoorlijk grote TV. Ik ben niet onderdrukt, ik heb ook  niet hoeven vechten. Maar een duivels figuur als Kadhafi, zo’n knotsgekke dictator die vaak genoeg handen mocht schudden van ‘onze politici’ en ‘onze popsterren’ liet langskomen was ineens een oude, bebloede man met geverfd haar, gevangen in een lynchpartij.

5. Tanden en vingerkootjes: de relikwieën van vroeger

Stukje van heiligen of martelaren werden (en worden) bewaard ter verering. Maar óók ter meerdere eer en glorie van de kerk of tempel waar zo’n vingerkootje of tand wordt bewaard.

Ik stel me voor hoe die strijders terugreizen van die woestijnweg, hoe ze weer weggaan van Kadhafi’s lijk, terug naar huis en haard met op hun simkaart een paar foto’s, bewogen, een filmpje met grove korrels, van hoe zij De Dictator hielpen doden. Kijk maar, bewijs! Een tand! Een plukje haar! De trots en de blijdschap over hoe ze de duivel in zijn gezicht sloegen, met een schoen, een vuist, een geweerkolf. Misschien hadden ze er alleen maar staan joelen. Maar ze hebben bewijs. En wij ook.

Er is daar 42 jaar lang zoveel gruwelijks gebeurd waar géén camera’s bij waren.

6. Lucky Luke.

Er is één iemand, net als bij bin Laden die weet, wéét, dat hij de kogel door Kadhafi’s hoofd joeg. Hoeveel zullen er gaan claimen dat ze dat deden? Hoeveel zaten er in het verzet, straks als ze terug zijn waar ze vandaan kwamen? En zullen ze nog eens terugdenken aan de straaljagers die boven hun hoofden weer wegvlogen, de buit achterlieten voor het oog van hun mobieltjes?

7. Now what?

Now what, indeed. Als ik goed telde, heeft Libië 27 stammen. Er werd daar tot voor kort 1.8 miljoen barrels olie per dag opgeboord. Ga er maar aan staan, met je overgangsregering.

8. The US of A.

Treffend: ‘if a Republican had been responsible for the foreign-policy markers of the past three years, the Party would be commissioning statues.’ Aldus David Remnick.

9. Jean-Pierre Geelen

Dit waren slechts wat willekeurige gedachten. Als laatste wil ik graag iemand citeren wiens columns door mij altijd met zeer veel plezier worden gelezen vanwege hun scherpte en oprechtheid. Hij spreekt vandaag over zijn verwondering, en over hoe hij de beelden van een gelynchte dictator bekeek. Hij eindigt met deze geweldige zinnen, gewoon, op een doordeweekse dag, in een herfstachtige week:

‘Je zag het niet goed genoeg – precies waarom ik eindeloos bleef kijken. Die gezette Libiër, die verklaart dat “iemand van ons” hem heeft doodgeschoten, met een 9 mm – een detail dat de fijnproever niet onvermeld wilde laten. En als toetje de ontblote dode, ondersteboven in beeld, armen boven het hoofd gespreid; van zijn hals naar zijn buik liep een straal bloed. Het schokkendst: heel even (héél even maar) voelde ik een zweempje ontroering rond de tragiek van het monster. Dat kon nooit de bedoeling zijn.’

(…)